Çankaya Yokluk (Yok Hükmünde İşlem) Davaları Avukatları

Bu rehber, Çankaya (Ankara) bölgesinde yokluk (yok hükmünde işlem) davalarını; idari işlemin yokluğu, keenlemyekun evlilik, yetkisiz temsil, unsur eksikliği ve kurucu iradenin bulunmaması açısından ayrıntılı biçimde ele alır. Amaç, bir işlemin gerçekten yok hükmünde mi, yoksa yalnızca iptal edilebilir veya butlanla sakat mı olduğunun doğru ayırt edilmesine ve dosyanıza uygun avukatı bilinçli seçmenize yardımcı olmaktır.

Yokluk, bir hukuki işlemin doğabilmesi için gereken kurucu (asli) unsurlardan en az birinin hiç bulunmaması nedeniyle, o işlemin baştan itibaren hiç var olmamış sayılması hâlidir. Hukukumuzda bir işlemin geçersizliği farklı derecelerde ortaya çıkabilir: en ağır sakatlık yokluk, ardından kesin hükümsüzlük (butlan), sonra iptal edilebilirlik ve nihayet askıda hükümsüzlük gelir. Yoklukta ortada hukuken hiçbir zaman doğmamış bir görüntü bulunduğundan, iptal edilecek veya geçersizliği ilan edilecek bir işlem dahi yoktur.

Bu ayrımın pratik önemi büyüktür. Yok hükmündeki bir işlem hiçbir hukuki sonuç doğurmaz; herhangi bir hakka, borca veya statüye kaynaklık edemez. Bu nedenle yokluğun ileri sürülmesi kural olarak bir süreye bağlı değildir, menfaati bulunan herkes tarafından her zaman ileri sürülebilir ve mahkeme yokluğu resen dikkate alabilir. Buna karşılık iptal edilebilir işlemler geçerli biçimde doğar ve çoğunlukla belirli süreler içinde dava edilmezse kesinleşir. Aşağıda yokluğun en sık karşımıza çıktığı başlıklar özetlenmiştir:

Yokluk davalarında en kritik nokta, sakatlığın gerçekten kurucu bir unsurun yokluğundan mı kaynaklandığının doğru tespitidir. Uygulamada bir işlemin yok hükmünde mi, yoksa yalnızca iptal edilebilir veya kesin hükümsüz mü olduğu sıklıkla tartışılır. Bu nitelendirme yanlış yapıldığında, süreye tabi bir iptal davası kaçırılabilir ya da hiç var olmayan bir işlem için gereksiz bir iptal davası açılabilir. Bu nedenle her dosyanın, işleme ve ilgili özel mevzuata göre bütüncül biçimde değerlendirilmesi gerekir.

Hukuki işlemlerdeki sakatlıklar tek bir çerçevede toplanamaz; her sakatlığın sonucu ve ileri sürülme biçimi farklıdır. Yokluk, bu sakatlıkların en ağırıdır: kurucu unsur hiç bulunmadığından işlem doğmamıştır. Kesin hükümsüzlük (butlan) hâlinde işlem doğmuştur ancak emredici bir kurala, ahlaka veya kamu düzenine aykırılık gibi bir nedenle baştan itibaren geçersizdir. İptal edilebilirlikte işlem geçerli biçimde doğar ve hüküm doğurur; yalnızca ilgili tarafın istemiyle geçmişe etkili biçimde ortadan kaldırılabilir.

Bu üçlü ayrım, dava stratejisini doğrudan belirler. Yoklukta ve butlanda, mahkemenin kararı kural olarak açıklayıcı (tespit edici) niteliktedir ve süreye bağlı olmaksızın herkes tarafından ileri sürülebilir. İptal edilebilirlikte ise işlem, dava açılıp iptal edilene kadar geçerliliğini korur; bu davalar çoğunlukla belirli hak düşürücü sürelere tabidir. Somut olayda hangi sakatlığın bulunduğunun doğru tespit edilmemesi, hem yanlış davanın açılmasına hem de sürelerin kaçırılmasına yol açabilir.

Ayrıca askıda hükümsüzlük gibi ara kategoriler de vardır. Örneğin yetkisiz temsilcinin yaptığı bir sözleşme, temsil olunanın onayı (icazeti) ile geçerli hâle gelebilir; oysa kurucu unsuru hiç bulunmayan bir işlem sonradan onayla canlandırılamaz. Bu incelikler, işlemin geçmişine ve ilgili özel mevzuata göre değerlendirilmelidir.

İdare hukukunda kural, bir idari işlemin hukuka aykırı olsa dahi iptal edilene kadar geçerli sayılması ve icra edilebilmesidir; buna idari işlemin hukuka uygunluk karinesi denir. Ancak bazı işlemler o kadar ağır ve bariz biçimde hukuka aykırıdır ki, hiç var olmamış (yok hükmünde) sayılırlar. Bu ağır sakatlık hâllerinde işlem, hukuka uygunluk karinesinden yararlanamaz ve herhangi bir süreye bağlı olmaksızın idari yargıda dava konusu edilebilir.

İdari işlemin yokluğunun tipik örnekleri arasında yetki gaspı ve fonksiyon gaspı gelir. Yetki gaspında, idari işlemi hiçbir yetkisi bulunmayan bir kişi veya makam tesis etmiştir; sanki idare adına yetkisiz biri karar vermiştir. Fonksiyon gaspında ise idare, aslında yasama veya yargı organının alanına giren bir konuda işlem yapmıştır; örneğin idarenin bir yargı kararı yerine geçecek biçimde hüküm kurması gibi. Ayrıca konusu hukuken veya maddeten imkânsız işlemler de yokluk kapsamında değerlendirilebilir.

Her hukuka aykırılığın yokluk sonucu doğurmadığını vurgulamak gerekir. Sıradan bir yetki, şekil veya sebep sakatlığı işlemi yalnızca iptal edilebilir kılar ve bu durumda dava, kanunda öngörülen süre içinde açılmalıdır. Yokluk ise ancak sakatlığın açık ve ağır olduğu istisnai hâllerde kabul edilir. Bu nedenle bir idari işlemin gerçekten yok hükmünde mi yoksa yalnızca iptal edilebilir mi olduğu, dava süresi bakımından hayati bir ayrımdır.

Yok hükmünde evlilik, uygulamada keenlemyekun (hiç yokmuş gibi) evlilik olarak da anılır. Türk Medeni Kanunu'na göre bir evliliğin kurulabilmesi için üç temel kurucu unsur gerekir: tarafların farklı cinsten olması, karşılıklı ve birbirine uygun evlenme iradelerinin bulunması ve bu iradenin evlendirmeye yetkili memur önünde açıklanmasıdır. Bu kurucu unsurlardan biri hiç yoksa, ortada hukuken bir evlilik hiç doğmamış olur ve evlilik yok hükmündedir.

Yok hükmündeki evlilik, butlanı gerektiren evliliklerden farklıdır. Butlan hâlinde evlilik kurulmuş fakat sakat doğmuştur ve mahkemece butlanına karar verilene kadar geçerli evliliğin sonuçlarını doğurur. Yoklukta ise evlilik hiç doğmadığından, iptal davasına dahi gerek kalmaksızın hiç var olmamış sayılır. Bu nedenle yokluk, ayrı bir bozma (fesih) kararına ihtiyaç duymadan tespit edilir; ancak nüfus kaydının düzeltilmesi ve doğabilecek tereddütlerin giderilmesi için yokluğun tespiti dava yoluyla açıkça ortaya konulur.

Yok hükmündeki evliliğin sonuçları, geçerli veya butlanla sakat evliliklerden belirgin biçimde ayrılır. Örneğin yok hükmündeki bir birliktelikte, geçerli evliliğe bağlanan mal rejimi ve mirasçılık gibi sonuçlar kural olarak doğmaz. Bu nedenle özellikle nüfus, miras ve velayet gibi konularda ortaya çıkabilecek belirsizliklerin giderilmesi için durumun mahkeme kararıyla netleştirilmesi önem taşır.

Özel hukukta bir sözleşmenin kurulabilmesi için tarafların karşılıklı ve birbirine uygun irade beyanlarının bulunması gerekir; icap (öneri) ve kabulün örtüşmesi sözleşmenin kurucu unsurudur. İrade beyanının hiç bulunmadığı, örneğin gerçekte hiçbir iradenin açıklanmadığı ya da tarafın gerçek anlamda bir irade taşımadığı hâllerde, ortada hukuken bir sözleşme doğmamış olabilir. Böyle durumlarda sözleşmenin yokluğu gündeme gelir.

Bazı sözleşmeler için kanun, geçerlilik şartı olarak resmî şekil öngörür. Örneğin taşınmaz satış vaadi veya taşınmaz mülkiyetinin devrine ilişkin işlemler belirli resmî şekillere bağlıdır. Bu tür işlemlerde kanunun emrettiği kurucu şekil hiç bulunmuyorsa, işlem yokluk veya kesin hükümsüzlük gibi ağır sonuçlarla karşılaşabilir. Yokluk ile kesin hükümsüzlük arasındaki ince ayrım, ilgili özel hükme ve eksik olan unsurun niteliğine göre belirlenir; bu nedenle her sözleşme kendi özel mevzuatı çerçevesinde değerlendirilmelidir.

Sözleşmelerde yokluk iddiası çoğu zaman sahtelik, imza inkârı veya gerçek iradenin hiç bulunmaması gibi olgularla birlikte ileri sürülür. Bu davalarda; sözleşme metni, imza sirküleri, vekâletname, taraflar arasındaki yazışmalar ve ödeme belgeleri gibi deliller titizlikle incelenir. İmza itirazı varsa bilirkişi incelemesi yapılabilir. İddianın somut ve sağlam delillerle desteklenmesi, davanın sonucu bakımından belirleyicidir.

Temsil, bir kişinin hukuki işlemi başkası adına ve hesabına yapmasıdır. Geçerli bir temsil için temsilcinin yetkisinin bulunması gerekir. Temsilcinin hiç yetkisi olmadan ya da yetki sınırını aşarak yaptığı işlemler, kural olarak temsil olunanı bağlamaz. Bu durumda işlem, temsil olunanın onayına (icazetine) kadar askıda hükümsüz kabul edilir; icazet verilirse baştan itibaren geçerli hâle gelir, verilmezse işlem temsil olunan yönünden hüküm doğurmaz.

Yetkisiz temsil hâllerinin bir kısmı askıda hükümsüzlük ile çözülürken, bazı hâllerde temsil iradesinin ya da yetkinin hiç bulunmaması işlemin daha ağır biçimde sakatlanmasına yol açabilir. Örneğin gerçekte hiç var olmayan bir vekâletnameye dayanarak, tümüyle iradesi dışında bir kişi adına işlem yapıldığı hâllerde, o kişi bakımından hiç doğmamış bir işlemden söz edilebilir. Bu ayrım, işlemin sonradan onayla geçerli hâle gelip gelemeyeceğini belirlediğinden büyük önem taşır.

Bu davalarda vekâletnamenin varlığı, kapsamı ve gerçekliği; imza sirküleri, noter kayıtları ve taraflar arasındaki ilişki incelenir. Vekâletnamenin sahte olduğu ya da temsil olunanın iradesini hiç yansıtmadığı iddiaları, sıklıkla tapu iptali, sözleşmenin geçersizliği veya işlemin yokluğu talepleriyle birlikte ileri sürülür. Doğru hukuki nitelendirme, hangi davanın açılacağını ve hangi sürelerin işleyeceğini belirler.

Ticaret hukukunda genel kurul ve yönetim kurulu kararları da farklı derecelerde sakatlanabilir. Bazı kararlar yalnızca iptal edilebilirken, kurucu unsurları hiç bulunmayan kararlar yok hükmünde sayılabilir. Örneğin hiç toplanmamış bir genel kurul varmış gibi tutanak düzenlenmesi, kanunun aradığı asgari çağrı ve toplantı usullerinin tümüyle bulunmaması ya da kararın kanunun emrettiği zorunlu unsurları hiç taşımaması gibi hâllerde yokluk gündeme gelebilir.

Yok hükmündeki bir karar, iptal edilebilir kararlardan farklı olarak baştan itibaren hiçbir sonuç doğurmaz ve süreye bağlı olmaksızın ileri sürülebilir. Buna karşılık iptal edilebilir kararlar, kanunda öngörülen süre içinde dava edilmezse geçerli kabul edilir. Bu nedenle bir kararın gerçekten yok mu yoksa yalnızca iptal edilebilir mi olduğu, hem dava süresi hem de kararın doğurduğu sonuçlar bakımından belirleyicidir.

Bu tür uyuşmazlıklarda toplantı tutanağı, hazirun cetveli, çağrı ilanları, pay defteri ve ana sözleşme gibi belgeler incelenir. Kararın yokluğu iddiası çoğu zaman ortaklar arası uyuşmazlıklar, pay devirleri veya yönetim değişiklikleriyle iç içe geçtiğinden, dosyanın bütüncül bir bakışla ele alınması gerekir. Kararların niteliği yanlış belirlendiğinde, süreye tabi iptal davası kaçırılabilir.

Yokluk davalarında görevli ve yetkili mahkeme, yokluğu ileri sürülen işlemin niteliğine göre değişir; doğru mahkemenin seçilmesi görevsizlik veya yetkisizlik kaynaklı gecikmeleri önler:

Görev ayrımının yanında yetki kuralı da belirleyicidir. Özel hukuk uyuşmazlıklarında kural olarak davalının yerleşim yeri mahkemesi yetkilidir; ancak taşınmaza ilişkin işlemlerde taşınmazın bulunduğu yer, idari işlemlerde ise işlemi tesis eden makamın bulunduğu yer gibi özel yetki kuralları uygulanabilir. Bu nedenle her dosyada görev ve yetki, işlemin türüne göre ayrıca değerlendirilmelidir.

Yokluk davalarının özü, işlemin kurucu bir unsurunun hiç bulunmadığının ortaya konmasıdır. Bu nedenle ispatın merkezinde, eksik olduğu iddia edilen unsurun gerçekten yokluğunu gösteren belge ve deliller yer alır. İdari işlemlerde işlemi tesis eden makamın yetkisini gösteren mevzuat ve görevlendirme belgeleri; evliliklerde nüfus ve evlendirme kayıtları; sözleşmelerde imza ve irade beyanına ilişkin belgeler bu kapsamda önem taşır.

İmza inkârı veya sahtelik iddiası bulunan dosyalarda, imza ve yazı incelemesi için bilirkişi görevlendirilebilir. Şirket kararlarında toplantı tutanakları, hazirun cetveli ve çağrı belgeleri; yetkisiz temsil dosyalarında ise vekâletname ve noter kayıtları belirleyici olur. Tanık beyanları, işlemin gerçekleşme koşullarını aydınlatmak için tamamlayıcı bir delil olarak kullanılabilir.

İspat yükü genellikle yokluğu ileri süren tarafa aittir; ancak yokluk mahkemece resen de dikkate alınabildiğinden, dosyaya sunulan her belge önem kazanır. Delillerin baştan doğru ve eksiksiz toplanması, hem gereksiz bilirkişi turlarını önler hem de yargılamanın makul sürede tamamlanmasına katkı sağlar. Eksik hazırlanmış bir dosya, uzun süren ve sonucu belirsiz yargılamaların temel kaynağıdır.

Yokluğun ileri sürülmesinde birden fazla yol bulunabilir. Yokluk, hem bağımsız bir tespit davasıyla açıkça ortaya konabilir hem de bir başka davada def'i (savunma) olarak ileri sürülebilir. Örneğin bir sözleşmeye dayanılarak açılan alacak davasında, davalı o sözleşmenin yok hükmünde olduğunu savunma olarak öne sürebilir. Yokluk mahkemece resen dikkate alınabildiğinden, açıkça ileri sürülmese bile dosyada belirginleşen bir yokluk hâli değerlendirmeye alınabilir.

İdari işlemlerde, işlemin yokluğu iddiasıyla idari yargıda dava açılabilir. İdari işlemin yalnızca hukuka aykırı olduğu hâllerde kanunda öngörülen dava açma süresi işlerken, işlemin yok hükmünde olduğu istisnai hâllerde bu süre kural olarak uygulanmaz. Ancak bir işlemin gerçekten yok mu yoksa yalnızca iptal edilebilir mi olduğu tartışmalı olabildiğinden, süre riskini yönetmek için gecikmeden hareket edilmesi önerilir.

Özel hukuk uyuşmazlıklarında ise yokluğun tespiti davası, menfaati bulunan taraflarca açılabilir. Tespit davasının kabulü hâlinde mahkeme, işlemin hiç doğmamış olduğunu açıklayıcı biçimde ortaya koyar. Bu karar, işlemin doğurduğu görüntüye dayanan diğer uyuşmazlıkların (nüfus kaydı, tapu, alacak gibi) çözümüne temel oluşturabilir. Doğru dava yolunun seçimi, dosyanın türüne ve amacına göre belirlenmelidir.

Yokluk davaları, işlemin türüne göre Hukuk Muhakemeleri Kanunu'ndaki yazılı yargılama usulüne veya idari yargılama usulüne göre yürür. Tipik aşamalar şöyledir:

Sürecin en belirleyici aşaması çoğu zaman nitelendirme ve delillerin toplanmasıdır. İşlemin yokluk mu yoksa iptal edilebilirlik mi taşıdığının doğru saptanması, hem hangi mahkemede dava açılacağını hem de sürelerin işleyip işlemeyeceğini belirler. Bilirkişi raporlarına karşı süresinde ve gerekçeli itiraz sunulması, hatalı tespitlerin düzeltilmesi bakımından önemlidir.

Sürenin sabit bir cevabı yoktur; işlemin türü, taraf sayısı ve toplanacak delillerin kapsamı belirleyicidir. Kayıtların celbi, imza veya teknik inceleme gerektiren dosyalarda bilirkişi süreci ve tebligat trafiği, yargılamayı uzatan başlıca etkenlerdir. Basit ve belgeye dayalı bir yokluk tespiti, çok taraflı ve sahtelik iddiası içeren karmaşık dosyalara göre belirgin biçimde daha hızlı sonuçlanır.

İdari işlemin yokluğu davalarında, ilgili kurumdan işlem dosyasının ve yetki belgelerinin getirtilmesi süreyi etkileyebilir. Özel hukuk uyuşmazlıklarında ise imza incelemesi, tanık dinlenmesi ve varsa keşif gibi aşamalar toplam süreyi belirler. İstinaf ve temyiz aşamaları da göz önünde bulundurulmalıdır.

Süreci kısaltmanın en etkili yolu, davanın baştan doğru mahkemede ve eksiksiz delillerle açılmasıdır. İşlemin nitelendirilmesindeki hatalar, görevsizlik veya yetkisizlik kararlarıyla önemli zaman kaybına yol açar. Gerçekçi bir süre beklentisi ancak dosya incelendikten sonra oluşturulabilir; peşin ve kesin bir süre vaadi bu davaların doğası gereği gerçekçi değildir.

Bir işlemin yok hükmünde olduğunun tespiti, o işleme dayanılarak doğmuş görünen tüm sonuçların da kural olarak dayanaksız kaldığını gösterir. Örneğin yok hükmündeki bir sözleşmeye dayanılarak yapılan ödemeler sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre geri istenebilir; yok hükmündeki bir işleme dayanan tapu kaydı için iptal ve tescil talep edilebilir. Bu nedenle yokluğun tespiti çoğu zaman tek başına değil, buna bağlı taleplerle birlikte gündeme gelir.

Evliliğin yokluğu hâlinde, geçerli evliliğe bağlanan mal rejimi, mirasçılık ve soybağına ilişkin bazı sonuçlar kural olarak doğmaz; ancak çocukların korunmasına ilişkin düzenlemeler ayrıca değerlendirilir. Şirket kararlarının yokluğunda ise karara dayanılarak yapılan işlemlerin akıbeti ve üçüncü kişilerin iyiniyeti önem kazanır. Bu bağlı sonuçların doğru yönetilmesi, yokluk tespitinin pratik değerini belirler.

Yokluğa bağlı taleplerin kapsamı, somut olayın özelliklerine göre değişir. İadesi gereken edimler, taşınmazlarda tescilin düzeltilmesi, kayıtların düzeltilmesi ve varsa uğranılan zararların tazmini gibi kalemler birlikte değerlendirilir. Bu talepler arasındaki bağlantı nedeniyle, dosyanın bütüncül bir strateji ile ele alınması gerekir.

Yokluk davalarının sonucunu etkileyen en temel etken, sakatlığın gerçekten kurucu bir unsurun yokluğundan mı kaynaklandığının doğru tespitidir. Kurucu unsurun hiç bulunmadığı açıkça ortaya konabiliyorsa yokluk kabul edilir; buna karşılık sakatlık daha hafif nitelikteyse iptal edilebilirlik veya butlan gündeme gelir. Bu nedenle olayın hukuki nitelendirmesi, sonucu belirleyen ilk ve en önemli etkendir.

Ayrıca üçüncü kişilerin durumu da önemlidir. Yok hükmündeki bir işleme dayanarak hak kazandığını düşünen iyiniyetli üçüncü kişilerin korunmasına ilişkin özel kurallar, somut olayda dengeyi değiştirebilir. Bu nedenle yalnızca işlemin yokluğu değil, ona dayanan sonraki işlemler de bir bütün olarak değerlendirilmelidir.

Yokluğun en belirgin özelliklerinden biri, kural olarak hak düşürücü süreye veya zamanaşımına tabi olmamasıdır. Hiç doğmamış bir işlemin zamanla geçerlilik kazanması söz konusu olmadığından, yokluk her zaman ileri sürülebilir. Ancak yokluğa bağlı olarak istenecek talepler (örneğin sebepsiz zenginleşmeden kaynaklanan iadeler veya tazminat) kendi zamanaşımı sürelerine tabi olabilir. Aşağıdaki tablo genel bir bakış sunar:

Uygulamada yokluk, en çok kesin hükümsüzlük (butlan) ile karıştırılır. Her iki hâlde de işlem hüküm doğurmaz; ancak butlanda işlem doğmuş fakat geçersizdir, yoklukta ise hiç doğmamıştır. Bu ayrım pratikte çoğu zaman aynı sonuca (işlemin sonuç doğurmaması) götürse de, işlemin sonradan düzelmesi, üçüncü kişilerin korunması ve bazı özel hükümlerin uygulanması bakımından farklılık yaratabilir.

Bir diğer sık karışan hâl, askıda hükümsüzlüktür. Yetkisiz temsil veya sınırlı ehliyetsizlerin bazı işlemlerinde olduğu gibi, işlem sonradan onayla (icazetle) geçerli hâle gelebilir. Oysa yok hükmündeki işlem, kurucu unsuru hiç bulunmadığından sonradan onayla canlandırılamaz. Bu nedenle işlemin askıda mı yoksa yok hükmünde mi olduğunun doğru belirlenmesi, tarafların izleyeceği yolu tümüyle değiştirir.

Ayrıca idari işlemlerde yokluk ile iptal edilebilirlik ayrımı özel bir önem taşır; çünkü bu ayrım doğrudan dava açma süresini etkiler. Ağır ve bariz sakatlık taşımayan bir işlem yalnızca iptal edilebilir olduğundan, süresinde dava açılmazsa kesinleşir. Bu incelikli hâllerde, işlemin geçmişine ve ilgili özel mevzuata dayalı bir değerlendirme yapılması gerekir.

Yokluk dosyalarında, sürecin sağlıklı ilerlemesi için aşağıdaki belge ve delillerin hazırlanması önerilir:

• İşlem metni: Yokluğu ileri sürülen sözleşme, idari işlem, karar veya evlendirme belgesinin aslı ya da onaylı örneği.
• Yetki ve görevlendirme belgeleri: İdari işlemlerde işlemi tesis eden makamın yetkisini gösteren veya gösteremeyen belgeler.
• Nüfus kayıtları: Evliliğin yokluğu iddialarında evlendirme ve nüfus kayıt örnekleri.
• İmza ve vekâlet belgeleri: İmza sirküleri, vekâletname ve noter kayıtları; sahtelik veya yetkisiz temsil iddialarında.
• Toplantı belgeleri: Şirket kararlarında tutanak, hazirun cetveli ve çağrı ilanları.
• Ödeme ve edim belgeleri: İşleme dayanılarak yapılan ödemeleri ve edimleri gösteren dekont ve kayıtlar.
• Tanık bilgileri: İşlemin gerçekleşme koşullarına tanık olan kişilerin kimlik bilgileri.

Ulaşılamayan belgeler için avukat aracılığıyla müzekkere ile ilgili kurumlardan (nüfus müdürlüğü, tapu, ticaret sicili, ilgili idare) kayıt celbi talep edilebilir.

Yokluk davaları, hukuki nitelendirmenin son derece incelikli olduğu dosyalardır; bir işlemin yok, batıl, iptal edilebilir veya askıda hükümsüz olup olmadığının doğru saptanması sürecin sonucunu doğrudan etkiler. Bu nedenle avukat seçiminde, işlemin türüne uygun deneyim önem taşır. Değerlendirmede öne çıkan ölçütler ve ilk görüşmede yöneltebileceğiniz sorular şunlardır:

• Nitelendirme yetkinliği: Yokluk, butlan, iptal edilebilirlik ve askıda hükümsüzlük ayrımını doğru kurabilme.
• İlgili alan deneyimi: İşlemin türüne göre idare, aile, ticaret veya borçlar hukukunda birikim.
• Delil ve bilirkişi çalışması: İmza incelemesi, kayıt celbi ve bilirkişi raporlarına etkili itiraz hazırlayabilme.
• Yerel yargı bilgisi: Ankara Adliyesi ve bölge mahkemelerinin uygulamalarına aşinalık.
• Şeffaf bilgilendirme: Süreç, olası sonuçlar ve ücret konusunda vekâlet öncesi açık iletişim.

İlk görüşmede sorabileceğiniz sorular

• Benim işlemim yok hükmünde mi, yoksa iptal edilebilir ya da batıl mı sayılır?
• Bu ayrım, hangi mahkemede dava açacağımı ve hangi süreleri etkiler?
• Yokluk iddiamı hangi belgelerle desteklemem gerekir?
• Yokluğun tespitiyle birlikte hangi bağlı talepleri (iade, tescil, tazminat) ileri sürebilirim?
• Sürecin yaklaşık aşamaları, süresi ve ücretlendirme nasıl işler?

• Türk Medeni Kanunu (4721)
  Evliliğin kurucu unsurları, yokluk ve butlan, kişilik ve aile hukuku hükümleri
• Türk Borçlar Kanunu (6098)
  Sözleşmenin kurulması, irade beyanı, temsil, kesin hükümsüzlük ve sebepsiz zenginleşme
• Türk Ticaret Kanunu (6102)
  Genel kurul ve yönetim kurulu kararlarının hükümsüzlüğü ve yokluğu
• İdari Yargılama Usulü Kanunu (2577)
  İdari işlemlere karşı dava, dava açma süresi ve yokluk niteliğindeki işlemler
• Hukuk Muhakemeleri Kanunu (6100)
  Görev, yetki, tespit davası, deliller ve yazılı yargılama usulü