Fatsa Öğrenci Hakları Avukatları

Bu rehber, Fatsa (Ordu) bölgesinde öğrenci hakları ile ilgili uyuşmazlıkları; ilkokuldan yükseköğretime kadar öğrenci disiplin cezaları, okuldan uzaklaştırma ve kaydın silinmesi, sınav sonucu ve akademik değerlendirmelerin iptali, kayıt-nakil-yatay geçiş işlemleri, burs, kredi ve yurt uyuşmazlıkları, eğitim hakkı, ayrımcılık yasağı ile görevli-yetkili idare mahkemesi açısından ele alır. Amaç, eğitim hayatını etkileyen bu süreçlerin baştan doğru yönetilmesine ve dosyanıza uygun avukatı bilinçli seçmenize yardımcı olmaktır. Öğrenci hakları alanı, büyük ölçüde idare hukukuna dayandığından, sürelerin hak düşürücü olması nedeniyle en çok zamanında hareket etmeyi gerektiren konulardan biridir.

Öğrenci hakları; bir öğrencinin eğitim-öğretim süreci boyunca sahip olduğu hukuki güvenceleri ve bu güvencelerin ihlali hâlinde başvurulabilecek yolları kapsayan alandır. Türkiye'de eğitim hakkı Anayasal güvence altındadır; kimse eğitim ve öğrenim hakkından yoksun bırakılamaz. Bu hak, ilk ve orta öğretimde Millî Eğitim mevzuatı, yükseköğretimde ise Yükseköğretim Kanunu ve üniversite yönetmelikleri çerçevesinde somutlaşır. Öğrenci hakları, salt akademik değerlendirmelerle sınırlı olmayıp; disiplin, kayıt, nakil, burs, yurt, güvenlik ve ayrımcılık yasağı gibi çok sayıda başlığı içerir.

Bu alanın büyük bölümü, idare hukukunun bir uygulama dalıdır. Çünkü kamu okulları ve devlet üniversiteleri birer kamu kurumu olarak kamu gücü kullanarak tek yanlı işlemler tesis eder; öğrenci de bu işlemlerin muhatabıdır. Anayasa'nın "idarenin her türlü eylem ve işlemine karşı yargı yolu açıktır" ilkesi gereği, okul ve üniversite işlemleri de bağımsız mahkemelerin denetimine tabidir. Aşağıda uygulamada en sık karşılaşılan öğrenci hakları uyuşmazlıkları özetlenmiştir:

Öğrenci haklarının çerçevesini birden çok mevzuat katmanı belirler. En üstte Anayasa'nın eğitim ve öğrenim hakkına ilişkin hükümleri ile eşitlik ilkesi yer alır. Bunun altında, ilk ve orta öğretim için Millî Eğitim Temel Kanunu ve ilgili yönetmelikler; yükseköğretim için ise Yükseköğretim Kanunu ile üniversitelerin kendi yönetmelikleri (öğrenci disiplin yönetmeliği, eğitim-öğretim ve sınav yönetmeliği gibi) bulunur. Bu yönetmelikler, öğrencinin hak ve yükümlülüklerini, disiplin fiillerini, sınav ve değerlendirme kurallarını ayrıntılı biçimde düzenler.

Öğrenci hakları yalnızca ulusal mevzuatla değil, taraf olunan uluslararası sözleşmelerle de desteklenir. Çocuğun eğitim hakkı, ayrımcılık yasağı ve özel gereksinimli bireylerin eğitime erişimi gibi ilkeler, bu sözleşmelerde de güvence altına alınmıştır. Bu ilkeler, iç hukukun yorumlanmasında ve bir işlemin hukuka uygunluğunun denetlenmesinde başvurulabilecek dayanaklardır. Dolayısıyla bir öğrenci hakları uyuşmazlığında, olaya uygulanacak yönetmelik hükümleriyle birlikte üst normların da göz önünde tutulması gerekir.

Bir uyuşmazlıkta hangi mevzuatın uygulanacağı, öğrencinin bulunduğu öğretim kademesine ve işlemi tesis eden kuruma göre değişir. Örneğin bir liseli öğrencinin disiplin cezası Millî Eğitim mevzuatına, bir üniversite öğrencisinin disiplin cezası ise Yükseköğretim disiplin mevzuatına tabidir. Doğru mevzuatın belirlenmesi, hem itiraz yolunun hem de dava sürecinin sağlıklı yürütülmesinin ön koşuludur. Bu nedenle dosyanın niteliği ilk aşamada dikkatle değerlendirilmelidir.

Öğrenci hakları uyuşmazlıklarının önemli bir bölümü disiplin cezalarından doğar ve bu cezalar birer idari işlemdir.

Disiplin cezaları, öğretim kademesine göre farklı adlar ve ağırlıklar taşır. İlk ve orta öğretimde uyarma, kınama, okul değiştirme veya örgün eğitim dışına çıkarma gibi yaptırımlar söz konusu olabilirken; yükseköğretimde uyarma, kınama, belirli süreyle uzaklaştırma ve yükseköğretim kurumundan çıkarma gibi cezalar uygulanır. Her disiplin cezası, kanunda veya yönetmelikte tanımlanan bir fiile karşılık gelmek ve öngörülen usul izlenerek verilmek zorundadır. Fiilin karşılığı olmayan ya da usulüne uyulmadan verilen bir ceza, iptal edilebilir niteliktedir.

Disiplin cezasının hukuka uygun olabilmesi için şu koşullar aranır: fiilin yönetmelikte tanımlanan bir disiplin suçuna karşılık gelmesi, disiplin soruşturmasının usulüne uygun yürütülmesi, öğrenciye (ve gerektiğinde velisine) savunma hakkının usulüne uygun tanınması, karar organının yetkili olması ve ceza ile fiil arasında orantı bulunması. Bu koşullardan birinin ihlali, cezanın iptali sebebidir. Özellikle savunma hakkının tanınmaması, uygulamada en sık öne sürülen ve en güçlü iptal gerekçelerinden biridir.

Disiplin cezasına karşı, ilgili yönetmeliğin öngördüğü hâllerde önce idari itiraz yolu (okul yönetim/onur kurulu, üst disiplin kurulu, üniversitelerde ilgili kurul veya rektörlük) işletilebilir; ardından veya doğrudan idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. Uyarma dahil tüm disiplin cezaları yargı denetimine tabidir. Dava açma süresi, cezanın tebliğinden itibaren altmış gündür. Uzaklaştırma ve çıkarma gibi telafisi güç sonuç doğuran cezalarda, iptal davasıyla birlikte yürütmenin durdurulması talep edilmesi büyük önem taşır.

Disiplin cezalarında öğrencinin yaşı ve öğretim kademesi de değerlendirmeyi etkiler. Çocuk yaştaki öğrencilerde soruşturmanın çocuğun yüksek yararı gözetilerek yürütülmesi, veliye bildirim yapılması ve öğrencinin gelişimini gereksiz biçimde zedelemeyecek bir usulün izlenmesi beklenir. Ayrıca aynı fiil nedeniyle mükerrer ceza verilememesi, geçmişteki iyi hâlin dikkate alınması ve cezanın somut gerekçeyle temellendirilmesi gibi genel hukuk ilkeleri de disiplin sürecinde gözetilir. Ceza kararının, hangi fiile hangi yönetmelik maddesi uyarınca ve neden bu ağırlıkta verildiğini açıkça göstermesi, hem şeffaflık hem de yargısal denetim bakımından önemlidir; gerekçesiz ya da soyut ifadelerle temellendirilmiş bir cezanın iptal riski yüksektir.

Sınav sonuçları, not değerlendirmeleri, tez ve staj değerlendirmeleri ile merkezi sınav işlemleri de birer idari işlemdir ve hukuka aykırılık iddiasıyla dava konusu edilebilir. Ancak bu alanda idari yargının denetimi belirli bir sınıra tabidir: mahkeme, işlemin usul ve hukuka uygunluğunu (soru veya cevap anahtarındaki hatalar, sınav güvenliği, değerlendirme kurallarına uyum gibi) denetler; fakat sınavın akademik içeriğine ilişkin takdirin yerine geçemez. Bu, idari yargının yerindelik denetimi yapamaması ilkesinin bir yansımasıdır.

Sınav ve değerlendirme uyuşmazlıklarında genellikle önce ilgili kurumun (okul, üniversite ya da sınavı düzenleyen kurum) öngördüğü idari itiraz yolu kullanılır. Cevap anahtarına itiraz, not itirazı veya sınav sonucuna itiraz için tanınan süreler çoğu zaman kısadır ve bu sürelerin kaçırılması ileride dava hakkını da etkileyebilir. İdari itirazın reddi veya süresinde cevaplanmaması üzerine, idare mahkemesinde iptal davası açma süresi işlemeye başlar. İtiraz ve dava sürelerinin doğru hesaplanması bu tür dosyalarda kritik önemdedir.

Sınav iptaline yol açan tipik durumlar arasında; sorunun birden fazla doğru cevabının bulunması, sorunun müfredat dışı olması, cevap anahtarındaki hata, sınav güvenliğinin ihlali veya usul kurallarına aykırılık sayılabilir. Bu tür iddiaların, teknik ve bilimsel yönleriyle birlikte dilekçede somut biçimde ortaya konması gerekir; çoğu zaman bilirkişi incelemesi de belirleyici olur. İddiaların soyut kalması hâlinde mahkemenin akademik takdire müdahale etmeme ilkesi ön plana çıkar.

Öğrencinin eğitim hayatındaki statüsünü belirleyen kayıt, kayıt yenileme, nakil, yatay geçiş, dikey geçiş, intibak, af başvurusu ve azami süre işlemleri de idari işlem niteliğindedir. Bu işlemlerin reddi ya da hukuka aykırı biçimde tesisi, idare mahkemesinde iptal davasına konu olabilir. Bu davalarda idarenin, ilgili yönetmelik, kontenjan kuralları ve başvuru şartlarına uygun davranıp davranmadığı denetlenir.

Örneğin bir yatay geçiş başvurusunun kontenjan, not ortalaması veya belge eksikliği gerekçesiyle reddi hâlinde, bu gerekçelerin gerçekten mevcut olup olmadığı ve eşit muamele ilkesine uyulup uyulmadığı incelenir. Aynı şekilde kayıt yenileme veya af başvurularında, idarenin takdir yetkisini hukuka uygun kullanıp kullanmadığı değerlendirilir. Ret işleminin gerekçesiz olması, dayanağının bulunmaması veya usul hatası taşıması, iptal sebebi olarak ileri sürülebilir.

Öğrenim ve katkı kredisi, burs tahsisi, bursun kesilmesi veya geri istenmesi, yurt tahsisi, yurttan çıkarma ve yurt disiplin cezaları gibi işlemler de idari nitelik taşır ve kural olarak idare mahkemesinin görev alanına girer. Bu işlemlerde, dayanağı olan mevzuat, taahhütname ve başvuru koşulları değerlendirilir. Örneğin bir bursun geri istenmesi işleminde, taahhüt edilen yükümlülüğün gerçekten ihlal edilip edilmediği ve geri isteme koşullarının oluşup oluşmadığı incelenir.

Yurt disiplin cezalarında da öğrenci disiplininde geçerli olan ilkeler aranır: fiilin yönetmelikte tanımlı olması, savunma hakkının tanınması ve ceza ile fiil arasında orantı bulunması. Yurttan çıkarma gibi, öğrencinin barınmasını doğrudan etkileyen ve telafisi güç sonuç doğuran işlemlerde, iptal davasıyla birlikte yürütmenin durdurulması talep edilmesi önem taşır. Bursun kesilmesi veya kredinin borca dönüştürülmesi gibi işlemlerde ise sürelerin ve doğru yargı yolunun belirlenmesi kritik önemdedir.

Bu tür uyuşmazlıklarda, işlemi tesis eden kurumun niteliği (kamu kurumu mu, özel bir kuruluş mu) ile ilişkinin dayanağı, hangi yargı yolunun izleneceğini belirler. Kamu kurumlarının tek yanlı işlemleri idari yargıya tabiyken, tamamen özel hukuk ilişkisine dayanan bazı uyuşmazlıklar adli yargının görev alanına girebilir. Bu ayrımın baştan doğru yapılması, davanın görev yönünden reddedilmesini önler.

Eğitim hakkının kullanımında eşitlik ilkesi esastır; öğrenciler arasında dil, ırk, cinsiyet, din, engellilik veya benzeri nedenlerle ayrımcılık yapılamaz. Bir işlemin ya da uygulamanın ayrımcı nitelik taşıması, o işleme karşı idari başvuru ve idare mahkemesinde iptal davası yoluyla ileri sürülebilecek bir hukuka aykırılık sebebidir. Ayrıca ayrımcılık iddialarında, ilgili kurumlara başvuru gibi ek imkânlar da gündeme gelebilir.

Özel gereksinimli ve engelli öğrenciler bakımından mevzuat, makul uyumlaştırma yükümlülüğü öngörür. Bu kapsamda; erişilebilir eğitim materyali, uygun sınav koşulları (ek süre, refakatçi, uygun format), fiziksel erişilebilirlik ve kaynaştırma eğitimi gibi güvenceler yer alır. Bu güvencelerin sağlanmaması, kurum işlemine karşı hukuki yollara başvurmak için haklı bir gerekçe oluşturur. Talep ve başvuruların yazılı olarak yapılması ve belgelenmesi, sürecin takibi açısından önemlidir.

Eşitlik ilkesi, yalnızca farklı öğrencilere aynı muamelenin yapılmasını değil; farklı durumda olanlara durumlarının gerektirdiği ölçüde farklı davranılmasını da içerir. Bu nedenle özel gereksinimli bir öğrenciye uygun koşulların sağlanmaması, çoğu zaman bir ayrıcalık talebi değil, fırsat eşitliğinin gereğidir. Uygulamada, bir öğrenciye tanınan hakkın aynı durumdaki başka bir öğrenciye tanınmaması, keyfî ve gerekçesiz bir farklılaştırma niteliği taşıdığında hukuka aykırılık gündeme gelir. Öğrencinin bu tür bir uygulamayla karşılaşması hâlinde, önce ilgili kurumdan yazılı olarak gerekçe ve düzeltme talep edilmesi, ardından sonuç alınamazsa idari yargı yoluna başvurulması izlenebilecek yoldur. Sürecin her aşamasında yapılan başvuruların ve alınan cevapların belgelenmesi, olası bir davada ispat kolaylığı sağlar.

Kamu okullarında ve kamu yükseköğretim kurumlarında, eğitim hizmetinin yürütülmesindeki bir kusur sonucu öğrencinin zarar görmesi hâlinde, idareye karşı tam yargı (tazminat) davası açılabilir. Bu davalarda idarenin sorumluluğu, kural olarak hizmet kusuru esasına dayanır: kamu hizmetinin hiç işlememesi, geç işlemesi veya kötü işlemesi (örneğin gerekli gözetim ve güvenlik önlemlerinin alınmaması) durumunda idare sorumlu tutulabilir. Bazı hâllerde, kusur aranmaksızın kusursuz sorumluluk esasları da gündeme gelebilir.

Tam yargı davasında, öğrencinin uğradığı maddi ve manevi zararın, idarenin eylem veya işlemiyle arasındaki nedensellik bağının ortaya konması gerekir. Bu nedenle olayın tespitine ilişkin tutanaklar, sağlık raporları, tanık beyanları ve zararı gösteren belgeler önem taşır. İdari eylemlerden doğan tam yargı davalarında, dava açmadan önce idareye yazılı başvuru yapılması gibi usuli adımların gözetilmesi gerekir; bu adımların atlanması davanın reddine yol açabilir.

Kamu okul ve üniversitelerinin işlemlerine karşı açılan davalar, adli yargıdan ayrı bir düzen olan idari yargıda görülür.

Görev ve yetki kuralları kamu düzenine ilişkindir ve yargılamanın her aşamasında mahkemece re'sen dikkate alınır. Yanlış mahkemede açılan dava görev veya yetki yönünden reddedilir; bu da değerli zaman kaybına yol açabilir. Öğrenci hakları uyuşmazlıklarında kamu-özel ayrımının ve doğru yargı yolunun baştan belirlenmesi, sürecin en kritik adımlarından biridir.

Öğrenci hakları uyuşmazlıklarında süreç, çoğu zaman idari aşamada bir itirazla başlar ve gerektiğinde idari yargıya taşınır. İdari yargılama, kural olarak yazılı yargılama usulüne tabidir; dava dilekçeler üzerinden yürür ve mahkeme, re'sen araştırma ilkesi uyarınca gerekli belgeleri idareden isteyebilir. Tipik süreç şöyledir:

Yargılamanın yazılı yürümesi, dilekçelerin niteliğini belirleyici kılar. İptal sebeplerinin (savunma hakkı ihlali, orantısızlık, usul hatası gibi) dilekçede eksiksiz ve hukuki dayanaklarıyla ortaya konması, sürecin sağlıklı ilerlemesi bakımından büyük önem taşır. Bu nedenle öğrenci hakları davalarında başarı, büyük ölçüde dava dilekçesinin özenle hazırlanmasına bağlıdır.

İdari yargıda süreler, davanın kaderini belirleyen en kritik konudur; çünkü dava açma süreleri hak düşürücü niteliktedir. İdare mahkemesinde genel dava açma süresi kural olarak altmış gündür ve işlemin yazılı olarak bildirildiği (tebliğ edildiği) tarihi izleyen günden başlar. Ayrıca bir işleme karşı, dava süresi içinde üst makama başvurarak işlemin kaldırılması veya değiştirilmesi de istenebilir; bu başvuru dava süresini durdurur ve otuz gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır.

İdari davada dava açılması, kural olarak işlemin yürütülmesini kendiliğinden durdurmaz; işlem, dava süresince uygulanmaya devam eder. Bu durum, kayıt silme veya uzaklaştırma gibi işlemlerde, dava kazanılsa dahi telafisi güç sonuçların doğması riskini taşır. Bunu önlemek için mahkemeden yürütmenin durdurulması istenebilir.

Not: Sınav ve not itirazı gibi bazı işlemlerde ilgili yönetmelikler daha kısa idari itiraz süreleri öngörebilir. Bu özel sürelerin kaçırılması, sonraki aşamaları da etkileyebileceğinden, tebliğ tarihi ve varsa özel sürelerin doğru tespiti kritik önemdedir. Süre hesabının bir avukatla teyit edilmesi, hak kaybını önler.

Öğrenci hakları uyuşmazlıklarında yürütmenin durdurulması, çoğu zaman davanın pratik değerini belirleyen kurumdur. Bir öğrencinin okuldan uzaklaştırılması, kaydının silinmesi veya yurttan çıkarılması gibi işlemler uygulandığında, aradan geçen zaman öğrencinin eğitim hayatında geri dönülmez sonuçlar doğurabilir. Dava yıllar sonra kazanılsa bile, kaybedilen dönem telafi edilemeyebilir. İşte bu risk, geçici koruma tedbirini öne çıkarır.

Mahkeme, iki koşulun birlikte gerçekleşmesi hâlinde yürütmenin durdurulmasına karar verebilir: işlemin uygulanması hâlinde telafisi güç veya imkânsız zararların doğması ve işlemin açıkça hukuka aykırı olması. Öğrencinin eğitim hakkını doğrudan etkileyen işlemlerde ilk koşulun varlığı çoğu zaman tartışmasızdır; bu nedenle ikinci koşula, yani işlemin hukuka aykırılığına ilişkin gerekçelerin dilekçede güçlü biçimde sunulması belirleyici olur. Yürütmenin durdurulması istemi hakkındaki karara karşı, kanunda öngörülen süre içinde bir defaya mahsus itiraz edilebilir.

Öğrenci hakları davalarında, sürecin sağlıklı ilerlemesi ve dava dilekçesinin eksiksiz hazırlanabilmesi için aşağıdaki belge ve bilgilerin baştan toplanması önerilir:

• Dava konusu işlemin (disiplin cezası, ret yazısı, sınav sonucu gibi) aslı veya onaylı örneği ile tebliğ tarihini gösteren belge
• Disiplin dosyalarında soruşturma tutanakları, savunma yazısı, tebligatlar ve karar organı kararı
• Varsa idari itiraz (kurula/rektörlüğe başvuru) ve buna verilen cevap ya da zımni ret bilgisi
• Sınav/not itirazlarında sınav evrakı, cevap anahtarı, itiraz dilekçesi ve idarenin cevabı
• Kayıt-nakil dosyalarında başvuru belgesi, transkript, kontenjan ve şart bilgileri, ret gerekçesi
• Burs/kredi/yurt işlemlerinde taahhütname, tahsis/kesme yazısı ve dayanağı mevzuat
• Tazminat taleplerinde zararı, olayı ve nedensellik bağını gösteren tutanak, rapor ve belgeler

İdarede bulunan ancak elde edilemeyen belgeler için, mahkemeden re'sen getirtilmesi (celbi) talep edilebilir; İYUK'taki re'sen araştırma ilkesi bu konuda davacıya kolaylık sağlar.

Bu alanın teknik yapısı, erken aşamada yapılan hataların ağır sonuçlar doğurmasına yol açabilir. Uygulamada en sık karşılaşılanlar:

• İtiraz ve dava süresini kaçırmak: Yönetmelikteki kısa itiraz süresini veya altmış günlük dava süresini gözden kaçırmak.
• Yürütmenin durdurulmasını talep etmemek: Uzaklaştırma, kayıt silme, yurttan çıkarma gibi telafisi güç işlemlerde geçici korumayı istememek.
• Yanlış yargı yolunu seçmek: Özel okul uyuşmazlığını idari yargıda (veya kamu işlemini adli yargıda) açmak; görev yönünden ret ile zaman kaybı.
• Savunma dosyasını korumamak: Disiplin sürecindeki tebligat, savunma ve tutanakları saklamamak; bu belgeler iptal davasında belirleyicidir.
• İptal sebeplerini soyut bırakmak: Savunma hakkı ihlali, orantısızlık, usul hatası gibi gerekçeleri somutlaştırmadan ileri sürmek.
• Akademik takdir sınırını göz ardı etmek: Sınav iddialarını, mahkemenin denetleyebileceği usul/hukuk boyutuyla değil, salt içerik tartışmasıyla kurmak.

Bu hataların çoğu, sürecin başında hukuki destek alınarak önlenebilir. Özellikle sürelerin ve doğru yargı yolunun baştan teyit edilmesi, davanın esasının incelenebilmesinin ön koşuludur.

Öğrenci hakları davaları; süre hassasiyeti, teknik dilekçe usulü ve idareyle yürütülen yazışmalar nedeniyle titizlik gerektiren süreçlerdir. Avukat değerlendirmesinde öne çıkan ölçütler ve ilk görüşmede yöneltebileceğiniz sorular şunlardır:

• İdare hukuku ve eğitim mevzuatı deneyimi: Öğrenci disiplini, sınav-kayıt ve YÖK/üniversite işlemlerinde birikim.
• Süre ve usul hâkimiyeti: İYUK süreleri, idari itiraz yolları ve dilekçe usulünde titiz çalışma.
• Yürütmenin durdurulması stratejisi: Geçici korumanın ne zaman ve nasıl talep edileceğini değerlendirebilme.
• Kamu-özel ayrımı bilgisi: Doğru yargı yolunu ve görevli mahkemeyi baştan belirleyebilme.
• Şeffaf bilgilendirme: Süreç, olası sonuçlar ve ücret konusunda vekâlet öncesi açık iletişim.

İlk görüşmede sorabileceğiniz sorular

• İşlemin tebliğ tarihine göre itiraz ve dava açma sürem ne zaman doluyor?
• Bu uyuşmazlık idari yargıda mı yoksa adli yargıda mı görülür?
• Önce idari itiraz mı yapmalıyız, yoksa doğrudan dava mı açmalıyız?
• Yürütmenin durdurulmasını istememiz gerekir mi; koşulları uygun mu?
• Sürecin yaklaşık aşamaları, süresi ve ücretlendirme nasıl işler?

Öğrenci hakları, yukarıda ele alınan başlıkların ötesinde eğitim hayatını doğrudan etkileyen pek çok konuyu kapsar. İki temel eksende sık karşılaşılan durumlar:

Bu alanların her biri kendine özgü mevzuata, başvuru yollarına ve sürelere sahiptir. Uyuşmazlığın türü belirlendikten sonra, o alana özgü usulün doğru izlenmesi gerekir. Bu nedenle somut olayın niteliği baştan dikkatle değerlendirilmelidir.

• İdari Yargılama Usulü Kanunu (2577)
  Dava türleri, süreler, görev-yetki, yürütmenin durdurulması ve kanun yolları
• Yükseköğretim Kanunu (2547)
  Üniversite öğrencilerinin durumu, disiplin, kayıt ve öğretim işlemlerinin çerçevesi
• Millî Eğitim Temel Kanunu (1739)
  Türk eğitim sisteminin temel ilkeleri ve öğrencinin genel statüsü
• Öğrenci disiplin ve sınav yönetmelikleri
  Disiplin fiilleri, cezalar, savunma usulü, sınav ve değerlendirme kuralları
• Danıştay ve Bölge İdare Mah. Kanunları (2575 / 2576)
  İdari yargı teşkilatı, görev ve kanun yolu mercileri